Castell Coch

Er mai ar sylfeini hynafol y saif Castell Coch, mae’n gymharol fodern, yn gynnyrch dychymyg byw oes Fictoria a chyfoeth dirifedi. Roedd pobl oes Fictoria yn ymddiddori gymaint yn y canol oesoedd ag yr ydym ni’n ei wneud ynddynt hwy heddiw. Arddull Uwch Gothig oedd yn mynd â’u bryd.

Rhoddwyd rhwydd hynt i’r athrylith ecsentrig William Burges gan ei dâl-feistr, John Patrick Crichton-Stuart, 3ydd ardalydd Bute, i greu encilfa wledig fel cymar i’w brif gartref, Castell Caerdydd. Aeth i’r afael â’r gwaith hwnnw ag awch. Sicrhaodd fod y castell yn llawn nenfydau rhyfeddol a dodrefn anhygoel.

Mae lluniadau pensaernïol manwl wedi goroesi hyd heddiw ac yn dilyn marwolaeth Burges yn 1881, parhaodd ei gydweithwyr i weithio ar du mewn y castell am ddeng mlynedd arall. Nid oedd y castell yn addas i fod yn gartref parhaol, ac nid oedd hynny’n fwriad. Anfynych y byddai’r teulu yn ymweld â’r lle.

Credwn y byddai Burges yn cymeradwyo’r gwaith cadwraeth a wnaed gennym hyd yma, ac fel yntau, nid oes gennym ofn manteisio ar y technolegau diweddaraf. Mae adnoddau aml-synhwyrol yn sicrhau y gellir archwilio’r safle’n hawdd gan ddefnyddio technoleg sgrîn-gyffwrdd, sydd o fudd arbennig i’n hymwelwyr sydd ag anableddau synhwyrol neu gorfforol.